Cẩm nang và chiến lược dành cho học tập


*
index * search * visitor center *

Cẩm nang và chiến lược dành cho học tập Ra quyết định
theo hướng thích nghi

 

Sự thông thải chẳng phải là dựa trên
việc luôn tiếp thu kiến thức đó sao?

Plato, Hy Lạp năm, 360 trước Công Nguyên.


Các kỹ năng thích nghi để giải quyết vấn đề là sự kết hợp của logic, tư duy, có thể không chính xác 100% nhưng cũng đưa ra được kết quả thỏa đáng.

Nếu bạn không thể làm theo được quy tŕnh giải quyết vấn đề như gợi ‎ư th́ có thể sử dụng các cách được tŕnh bày dưới đây trong trường hợp:

  • Bạn có ít thời gian nghiên cứu
  • Không cần phân tích một cách toàn diện
  • Có thể chấp nhận rủi ro
  • Có thể đưa ra được những quyết định ngược lại một cách nhanh chóng
  • Những gợi ư để giải quyết vấn đề theo hướng thích nghi:

    Chuẩn bị những phần phụ thêm cho quyết định:
    Đưa ra những quyết định nhỏ để đạt được một mục tiêu nào đó đă, trước khi quyết định một vấn đề lớn mà nhiều khi không thể thay đổi lại được ngay.

    Ví du: trước khi lắp điều ḥa nhiệt độ, bạn thử lắp rèm, mành, quạt điện… những cái cũng có thể khiến căn pḥng bớt nóng. Nếu không được như mong muốn như điều hoạt nhiệt độ, th́ dù sao căn pḥng cũng đă bớt nóng đi trước khi bạn có điều kiện lắp điều ḥa.

    Khám phá:
    Sử dụng các thông tin sẵn có để t́m kiếm câu trả lời.
    Thực ra, khám phá là cách nói khác của việc thử nghiệm nhiều trường hợp. Tuy nhiên, khác với việc ném một con xúc sắc, khám phá đ̣i hỏi một mục đích và hướng đi rơ ràng. Sử dụng mẹo này và có những bước đi cẩn trọng để có được câu trả lời cho vấn đề.

    Ví dụ: các bác sỹ luôn tránh chuẩn đoán một bệnh duy nhất cho người bệnh. Tuy chậm mà chắc, họ sau đó mới t́m chính xác bệnh và cách chữa cho bệnh nhân.

    Quản lư bằng việc phân loại
    Tập trung vào những tài liệu quan trọng và để lại những tài liệu không quan trọng. Lập kế hoạch và làm việc theo hướng cái nào quan trọng hơn th́ làm trước, cái nào ít quan trọng bằng th́ làm sau.

    Ví dụ: bạn dạy kèm Toán cho một em nhỏ. Bạn tuy biết gia đ́nh em đó có khó khăn nhưng không có khả năng giúp đỡ. Hăy để họ biết là bạn cũng biết trong khi tiếp tục dạy kèm và giúp đỡ em đó.

    Cẩn trọng
    Đừng dồn rủi ro, mà hăy chia lẻ những rủi ro có thể xảy ra bằng cách tránh đưa ra các quyết định khiến cho bạn chỉ có một sự lựa chọn, nhất là khi bạn chưa chuẩn bị tinh thần.

    Ví du: Các nhà đầu tư khi gặp khó khăn không bỏ tất cả vào một bị, có nghĩ là họ giảm thiểu khả năng rủi ro bằng cách giữ một tỷ lệ cân bằng giữa cố phiểu, phiếu nợ và tiền mặt.

    Đánh giá chủ quan
    Đôi khi bạn cần đến sự đánh giá chủ quan, ví dụ như kinh nghiệm hay cảm xúc. Và có thể đánh giá chủ quan cũng giúp bạn giải quyết được vấn đề nhưng đừng lạm dụng tính chủ quan. V́ đánh giá chủ quan đôi lúc dẫn đến phán quyết hoặc quyết định sai lầm. Sử dụng logic trước, sau đó dùng đánh giá chủ quan để có cảm giác xem ḿnh đă làm đúng chưa.

    Làm việc tiếp sức
    Nếu chưa cần đưa ra quyết định ngay tức khắc và nếu có thời gian đưa ra các giải pháp khác, hăy b́nh tĩnh và đợi nhiều khi lại có hiệu quả v́ có lúc, không làm ǵ cả lại là biện pháp tốt nhất, có thể vấn đề tự biến mất, hoặc hoàn cảnh thay đổi và giải quyết vấn đề.

    Chuyển giao cho ai đó
    nếu người khác có thể làm tốt hơn, hoặc nếu ngay từ đầu, đây không phải là việc của bạn, hoặc khả năng (tiền bạc, thời gian…) của bạn không cho phép.

    Tầm nh́n, cơ hội và các lựa chọn
    T́m cơ hội và các sự lựa chọn mới trong tương lai. Nếu có nhiều lựa chọn th́ bạn có thể đưa ra quyết định tốt hơn. Nếu không có lựa chọn thay thế, th́ quyết định sẽ rất ép buộc và không thỏa măn. Bằng cách t́m cơ hội và tạo dựng nhiều lựa chọn, quyết định sau cùng bạn đưa ra sẽ có chất lượng hơn rất nhiều.

    Những khó khăn có thể gặp phải

    Tính không quyết đoán
    Là khi bạn không dám quyết định v́ sợ rủi ro hay thất bại.

    Tŕ trệ
    Là khi không dám đối mặt với vấn đề, mà chỉ giải quyết những vấn đề không đâu.

    Cường điệu trong cảm xúc, hành động
    Là khi bạn để cho t́nh h́nh chi phối bản thân hay để cho cảm xúc chi phối mọi viêc.

    Do dự, à ơi
    Không có lập trường rơ ràng, không nhiệt thành với quyết định hay sự lựa chọn của ḿnh

    Làm việc nửa vời
    Lẫn lộn lung tung trong công việc. Đưa ra các quyết định không hiệu quả, chỉ để tránh tranh căi mà cũng không giải quyết được vấn đề ǵ.


    Được dịch sang Tiếng Việt bởi Nguyễn Thanh Hương, sinh viên trường Lafayette College, Pennsylvania, Hoa Kỳ, thực tập sinh của Quỹ Giáo dục Hoa Kỳ- Đông Dương (US-Indochina Educational Foundation) dưới sự giúp đỡ tài chính của Quỹ Freeman Assist và sự hướng dẫn của Giáo sư Mark Ashwill. Ngoài ra, còn có sự tham gia của Đào Tú Anh (Hà Nội) và Trần Hà Hải (Thành Phố Hồ Chí Minh).

    “Cẩm nang và chiến lược dành cho học tập” là một trang web giáo dục được lập ra và duy trì bởi Joe Landsberger . Những lời khuyên trong cẩm nang này được các học sinh sinh viên trên nước Mỹ và thế giới sử dụng rộng rãi. Trang web này được cập nhật lần cuối vào ngày 02-11-2005. Quyền tái bản được bảo đảm nếu tái bản dưới dạng copy miễn phí, in ấn, và phân phát dưới hình thức giáo dục phi thương mại với mục đích giáo dục rõ ràng. Không cần thiết phải ghi đường link đến trang web. Xin chỉ lưu ý trang web vẫn đang tiếp tục nâng cấp thường xuyên. Vì lý do đó, xin không đăng tải nội dung trang web này trên mạng Internet mà không xin phép.”